Nhận diện du lịch Ninh Bình qua cách người dân khu vực Tràng An sống, khai thác và bảo vệ di sản
##plugins.themes.bootstrap3.article.main##
Tóm tắt
Tràng An là di sản hỗn hợp văn hóa và thiên nhiên thế giới duy nhất của Việt Nam, nơi hàng vạn cư dân vừa sinh sống, vừa mưu sinh từ du lịch, vừa trực tiếp tham gia gìn giữ di sản. Nghiên cứu nhằm nhận diện đặc trưng du lịch Ninh Bình thông qua cách người dân khu vực Tràng An – Bái Đính chuyển đổi sinh kế, khai thác giá trị di sản và tham gia bảo vệ di sản. Nghiên cứu vận dụng cách tiếp cận sinh kế bền vững và phương pháp định tính, gồm phỏng vấn sâu bán cấu trúc cán bộ quản lý, người lao động và du khách, thảo luận nhóm tập trung, quan sát tại điểm đến và phân tích số liệu thứ cấp; dữ liệu được mã hóa và phân tích theo chủ đề, số liệu thu nhập được quy đổi về cùng đơn vị để so sánh. Kết quả cho thấy phần lớn hộ nông dân đã chuyển từ trồng lúa sang các dịch vụ chèo đò, bán hàng, chụp ảnh, chở khách và cho thuê chỗ nghỉ; thu nhập từ dịch vụ cao hơn nhiều lần so với trồng lúa nhưng phụ thuộc mạnh vào mùa lễ hội đầu năm. Cách tổ chức chèo đò theo lượt, giá dịch vụ thống nhất cùng tính chất thuần hậu của cư dân đã tạo nên hình ảnh một điểm đến ít chèo kéo, góp phần giữ gìn không gian tâm linh và cảnh quan. Tuy vậy, kỹ năng nghiệp vụ và ngoại ngữ của người lao động còn hạn chế, cơ chế chia sẻ lợi ích chưa rõ ràng và sinh kế thiếu ổn định ngoài mùa cao điểm. Nghiên cứu khẳng định người dân là chủ thể kiến tạo bản sắc du lịch Ninh Bình, đồng thời đề xuất các giải pháp về chuẩn hóa năng lực lao động, quy tắc ứng xử, phân vùng hoạt động dịch vụ và quỹ chia sẻ lợi ích cho cộng đồng.